Menu
Vodcast - 12/08/2021

Technologie en gezondheid gaan hand in hand dankzij medische apps

In dit interview verwelkomt ze adviserend arts Ingrid Wollebrants. Zij vertelt graag meer over medische apps en de preventieve werking ervan. Lees gerust mee.

Beluister deze video-podcast ook via Spotify

Een overzicht van de onderwerpen:

Het verschil tussen een adviserend arts en een huisarts

Dag Ingrid, van harte welkom. Voor alle duidelijkheid, wat is een adviserend arts? Ik dacht dat het een huisarts was, maar dat is dus niet zo, hè?

Nee, helemaal niet. Als adviserend arts werken we voor het ziekenfonds in opdracht van het RIZIV. Onze belangrijkste taak is om mensen die arbeidsongeschikt zijn op te volgen, te controleren en te begeleiden naar re-integratie in de arbeidsmarkt.

Daarnaast hebben we ook een belangrijke taak in de behandeling van gezondheidszorgen, aanvragen voor medicatie, voor logopedie, voor kinesitherapie, allerlei aanvragen waarvoor terugbetaling voorzien is na een akkoord van de adviserend arts.

Kun je zo een voorbeeld opnoemen waarvoor mensen bij jullie komen?

Mensen die langdurig arbeidsongeschikt zijn, bijvoorbeeld na een ongeval of in het geval van een depressie of een burn-out, komen bij ons na een drietal maanden arbeidsongeschiktheid. Wij gaan dan samen met hen bekijken wat de mogelijkheden zijn om terug aan het werk te gaan. Bijvoorbeeld via deeltijdse werkhervatting of een aangepast takenpakket.

En dat is op advies van de huisarts waarschijnlijk dan?

Wij gaan ook in overleg met de huisarts. Maar het is eigenlijk de huisarts die de arbeidsongeschiktheid voorschrijft en wij gaan dan de opvolging doen, op basis van de ziekteverzekeringswet.

Wat zijn medische apps?

Jullie werken ook met medische apps. Wat is dat precies? Of hoe werkt dat?

Wij zelf werken niet met medische apps. Maar medische apps kunnen wel voorgeschreven worden door behandelende artsen, door huisartsen of door specialisten.

Er bestaan heel veel verschillende apps die met gezondheid te maken hebben. Specifiek medische apps zijn apps die erkend zijn als medisch hulpmiddel. En daar zijn heel strenge criteria voor. Die apps moeten doeltreffend zijn, veilig zijn en ook de privacy beschermen, want het gaat natuurlijk over medische gegevens, persoonlijke gegevens.

Daar is een hele wetgeving rond, Europees bepaald. En op dit moment zijn er eigenlijk maar 30 apps in België erkend als medische app. Die worden gebundeld op het MHealth-platform. Daar gaan er natuurlijk nog wat bijkomen, want er zijn heel wat apps in ontwikkeling die ook een aanvraag lopende hebben om erkend te worden.

En wat zijn zo de meest voorkomende medische apps? Of welke worden er op dit moment het meeste gebruikt?

Er zijn 30 apps, eigenlijk verspreid over verschillende domeinen en redelijk gespecialiseerd ook, met een bepaald doelgroep voor ogen. Zo is er een app voor mensen met diabetes, om hun bloedsuikerwaarde op te volgen. Er is een app voor mensen met epilepsie, of een vermoeden van epilepsie om kleine aanvallen op te sporen. Er bestaat ook een app die hartritmestoornissen gaat opsporen. Dus het is eigenlijk nog heel fragmentarisch en heel beperkt en ook eigenlijk altijd op aanraden van een specialist of van de huisarts dat die gebruikt worden.

Dus worden die apps al veel gebruikt, of begint dat nu pas te komen?

Het gebruik is nog redelijk beperkt. Maar het wordt wel meer en meer toegepast. MoveUP Coach is bijvoorbeeld een app die gebruikt wordt voor de revalidatie van mensen na een knieprothese of een heupprothese. En die wordt dan echt multidisciplinair toegepast. De patiënt kan zijn revalidatie zelf thuis voortzetten, maar wordt dan ook wel opgevolgd door een specialist en door het hele team. Dan zien we wel dat die app veel gebruikt wordt.

Voor wie zijn medische apps vooral nuttig?

Is er een bepaalde doelgroep die de apps eigenlijk zou moeten gebruiken, maar dat nog niet doet op dit moment?

Als we kijken naar gezondheidsapps, los van de medische apps, dus de meer algemene variant, kan eigenlijk heel de bevolking die gebruiken, omdat het zo’n breed scala is.

Want het gaat ook over preventie, het stimuleren van een gezonde levensstijl via apps om te stoppen met roken of te diëten. Dat zijn apps die zowel bij gezonde personen nuttig kunnen zijn, maar ook bij mensen met chronische aandoeningen bijvoorbeeld.

Dat is meer preventief dan? 

Ja. Inderdaad. Belangrijk is natuurlijk wel om het gebruik van zo’n apps ook met een dokter te bespreken, met de huisarts of met een specialist. Want mochten er uit die app zaken naar voren komen die een risico vormen, is het belangrijk dat de huisarts of specialist die ook bekijkt, om in te kunnen schatten of hij de behandeling moet aanpassen.

Is er bijvoorbeeld een medische app voor iemand die een burn-out heeft?

Er zullen zeker gezondheidsapps bestaan die inspelen op mentaal welzijn en mindfulness. Want burn-out komt heel veel voor. Binnen de medische apps is er geen app specifiek voor burn-out, maar is er wel al een app die eigenlijk het mentaal welzijn in kaart gaat brengen en ook trachten te verbeteren. Dus dat bestaat wel, maar is nog beperkt. Het zal zeker ook nog wel uitbreiden in de toekomst.

Hoe kan je aan de slag met zo’n app?

Stel, je wordt door je huisarts geadviseerd dat je zo’n medische app moet gebruiken, misschien omdat je rugklachten hebt. Kun je dat dan thuis installeren? Of heb je daarvoor een arts nodig, om dat allemaal op te starten?

Je kan dat eigenlijk gemakkelijk zelf, als je een smartphone hebt. Een aantal apps maken gebruik van bijvoorbeeld een soort van sporthorloge of andere meettoestellen. Er zijn ook bijvoorbeeld weegschalen die je dan kan connecteren met jouw app. Dus in principe kun je het zelf installeren en kun je ermee aan de slag gaan.

Dus je moet daar geen technisch wonder voor zijn om dat allemaal te installeren?

Absoluut niet.

Is er een bepaalde opvolging voorzien door jullie? Want ik kan mij voorstellen dat je de app op lange termijn moet gebruiken om echt wel efficiënt te zijn.

 Bij de medische apps worden de gegevens die verzameld worden ook doorgespeeld aan de behandelende arts. Zo’n app gaat ook vaak zelf interpretaties geven. Die gaat bijvoorbeeld elke dag jouw suikerwaarde registreren. En die kan dan ook wel een patroon detecteren. Dus zo kan je zwart op wit zien dat je suikerwaarde elke keer te hoog is. En dan kan er een soort van alarmfunctie ingesteld worden, waarmee je naar de behandelende arts gaat.

Het is wel belangrijk om te weten dat zo’n app werkt met algemene gegevens, gebaseerd op de algemene bevolking. Die kent jouw specifieke situatie niet. Het is dus altijd belangrijk om alles met je behandelende arts te bekijken.

Dus je arts wordt dan eigenlijk je begeleider, een soort van coach?

Ja, absoluut.

Hoe preventief zijn medische apps?

Moeten die medische apps niet vooral preventief werken? Want als je ze installeert en je hebt de symptomen al, is het misschien te laat.

Heel wat van die medische apps worden ook gebruikt voor mensen met een chronische ziekte. Wat we dan vaak zien, is dat de preventie gericht is op het vermijden van verwikkelingen. Ook in geval van revalidatie worden ze vaak gebruikt. De apps gaan er dan eigenlijk voor zorgen dat je minder verwikkelingen hebt op langere termijn.

Dus die apps zijn zeker gericht op preventie en op het voorkomen van verwikkelingen en langdurige chronische ziekte. Want als een ziekte niet goed onder controle is, ga je weer andere symptomen krijgen.

En gebruik je zelf zo’n medische app?

Van de echte medische apps die erkend zijn, is er niet echt een app die aansluit bij mij als gezonde persoon met goed mentaal welzijn, denk ik. Maar ik gebruik wel gezondheidsapps. Ik heb een soort fitnesshorloge en daar zit een stappenteller op. Als ik ga joggen, dan kan die ook bijhouden hoe mijn conditie was, want die gaat mijn hartslag meten. Dus op dat vlak gebruik ik dat inderdaad wel.

Ik heb een yoga-app geïnstalleerd en ik probeer dat toch elke dag te doen. En ik heb sindsdien eigenlijk geen rugklachten meer. Dus dat is toch ook tamelijk preventief dan?

Absoluut.

Een blik vooruit: welke nieuwe apps mogen we verwachten?

Zijn er nog nieuwe medische apps in ontwikkeling waarover je iets kunt vertellen?

Er zijn heel veel verschillende apps in ontwikkeling. En ik denk dat de apps die inspelen op mentaal welzijn zeker interessant zijn. Ook voor jonge mensen, die helemaal wel mee zijn in het mobiele verhaal, denk ik dat daar zeker veel toekomst in zit.

Er zijn heel veel onderzoekscentra, universitaire ziekenhuizen, maar ook medische bedrijven bezig met de ontwikkeling van apps. We hebben ook wel gemerkt dat zorg op afstand belangrijker wordt. Mensen hebben daar door de corona-epidemie wat van geproefd en merken de voordelen ervan. Dus er zijn verschillende aanvragen lopende voor apps om erkend te worden op het MHealth-platform. En er zullen ongetwijfeld nog heel veel andere volgen.

En technisch zal het ook allemaal waarschijnlijk vooruitstrevender worden.

Ja. Ik denk dat veel mensen die apps toch wel meer en meer gaan gebruiken. We hebben zeker de voordelen gezien. En doordat er tijdens de coronacrisis veel niet-dringende raadplegingen werden uitgesteld, zien we dat die zorg op afstand toch echt wel zijn plaatsgevonden heeft in het aanbod.

En nog een voordeel, de medische apps worden deels terugbetaald door het VNZ. Ben je daar tevreden over?

 Ja, absoluut. Want er is vanuit de verplichte verzekering, vanuit het RIZIV, momenteel een terugbetaling voor maar één app. Terwijl er toch wel heel wat waardevolle apps zijn. En het VNZ is daar eigenlijk redelijk uniek in. Ze voorzien terugbetaling voor elke app die je gebruikt en die erkend is op het MHealth-platform of die voorgeschreven wordt door een arts. Waardoor we eigenlijk aan onze leden toch wel de kans bieden om echt gebruik te maken van die nieuwe technologieën die zeer veelbelovend zijn.

Blij dat te horen. Bedankt voor dit interessant gesprek Ingrid, en nog veel succes verder.

<<< Terug naar het vodcastoverzicht